هموگلوبین (Hb ، Hgb ، Hemoglobin ) تعاریف و کاربرد آن

red-blood-cell-is-moving-blood-vessel

تعریف هموگلوبین (Hb) :

هموگلوبین (Hb) پروتئینی است که در گلبول‌های قرمز خون وجود دارد و نقش آن حمل اکسیژن و دی اکسیدکربن (گازهای خونی )در خون است. این پروتئین دارای گروه ،هم (Heme)که یک گروه پروستتیک است می‌باشد. هموگلوبین شامل منیزیم(Mg) است ،هموگلوبین‌ها درساختار خود عنصر آهن(Fe) دارند.

یافته های طبیعی(رنج نرمال) هموگلوبین (Hb) :

  • مردان: gr/dl 14-18
  • زنان:   gr/dl 12-16
  • زنان باردار: بیشتر از ۱۱ gr/dl
  • کودکان / نوجوانان:
  1.   نورادان : ۱۴-۲۴ gr/dl
  2.   ۰-۲ هفته: ۱۲-۲۰ gr/dl
  3.   ۲-۶ هفته: ۱۰-۱۷ gr/dl
  4.   ۶ ماه – ۶سال : ۹٫۵-۱۴ gr/dl
  5.   ۶-۱۸ سال : ۱۰-۱۵ gr/dl

کاربرد هموگلوبین (Hb): 

این آزمایش بخشی از آزمایش روتین شمارش کامل خون (CBC) و ارزیابی مبتلایان به کم خونی می باشد.معمولا نسبت ۱/۳ با هماتوکریت بیمار دارد.

نتایج آزمایش و اهمیت بالینی :

Δ افزایش سطح هموگلوبین (Hb) یا غلظت خون : 

  • اریتروسیتوز: تعداد گلبول های قرمز به علت بیماری یا در پاسخ فیزیولوژیک به شرایط خارجی (مانند زندگی در ارتفاعات و یا مصرف دخانیات ) افزایش می باید.
  • بیماری مادرزادی قلب : بیماری قلبی سیانوز دهنده موجب کاهش مزمن سطح PO2 می گردد. برلی جبران آن تعداد RBC افزایش می باید و Hgbبالا می رود .
  • بیماری شدید مزمن انسدادی ریه: هیپوکسی مزمن بطور جبرانی موجب تحریک تولید RBC بمنظور افزایش ظرفیت حمل اکسیژن می گردد، بنابراین Hgbافزایش می یابد.
  • پلی سیتمی ورا : این بیماری سبب تولید نابجای تعداد زیاد گلبول قرمز در مغز استخوان می گردد که در نتیجه موجب افزایش Hgb می شود.
  • کم آبی شدید ( مانند اسهال شدید ، سوختگی ) : با تخلیه مایع خارج سلولی ، حجم کل خون نیز کاهش می یابد، اما تعداد گلبول گلبول قرمز ثابت باقی می ماند . از این رو درصد حجمی از کل خون که توسط گلبول های قرمز اشغال می شود افزایش می یابد.

 

∇کاهش سطح هموگلوبین (Hb):

کاهش هموگلوبین

  • کم خونی :این اصطلاح به حالتی همراه با کاهش RBC یا همان گلبول قرمز خون گفته می شود.
  • هموگبوبینوپاتی ها : تعداد و طول عمر RBC ها در مبتلایان به اختلالات Hgb یا سایر دیس کرازی های خونی کاهش می یابد و در نتیجه Hgb کاهش می یابد.
  • سیروز: این بیماری همراه با افزایش مزمن مایعات بدن است . در نتیجه نسبت گلبول های قرمز به کل مایعات در خون کاهش می یابد و باعث کاهش Hgb می شود.
  • خونریزی : در خونریزی فعال موجب کاهش شدید RBC و Hgb می شود.
  • کمبود غذایی: در اثر کمبود برخی ویتامینها و املاح معدنی مانند آهن ، تعداد یا اندازه گلبول قرمز کاهش می یابد و در نتیجه از Hgb نیز کاسته می شود.
  • نارسایی مغز استخوان : موجب کاهش تولید سلولهای خونی می شود.
  • دریچه های مصنوعی : بدلیل ضربه های مکانیکی باعث تخریب سلولهای خونی می شود.
  • بیماری کلیوی
  • بارداری
  • بیماری هوچکین
  • اسپلنومگالی: اگر طحال پر کار و بزرگ باشد ، گلبولهای قرمز را از سیستم عروقی برچیده و حذف می کند.
  • لنفوم
  • مولتیپل مایلوما
  • نئوپلازی
  • لوسمی

تماس با ما :

جهت انجام نمونه گیری رایگان در منزل ، خونگیری و ارایه جواب در محل می توانید با شرکت هوم لب (homelab.ir) تماس بگیرید:

تلفن:۰۲۱۲۸۴۲۳۳۲۲


 

منبع :کتاب پاگانا صفحه ۲۵۲ تالیف ۱۳۹۸./ www.niddk.nih.gov /

 

 

 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *