پلاکت پایین خون یا ترومبوسیتوپنی (Thrombocytopenia)

آزمایش پلاکت خون

پلاکت پایین خون

پلاکت پایین خون چیست؟

قبل از توضیح پلاکت پایین خون ابتدا باید در مورد اجزای سازنده خون صحبت کنیم.

خون شما از چندین نوع سلول که در مایعی به نام پلاسما شناور هستند تشکیل شده است. انواع سلول های خونی عبارتند از:

  • گلبول قرمز خون یا RBC
  • گلبول سفید خون یا WBC
  • پلاکت یا Platlet

هنگامی که پوست شما زخمی یا شکسته می شود، پلاکت های شما به هم چسبیده و لخته تشکیل می دهند تا جلوی خونریزی را بگیرد ، وقتی پلاکت کافی در خون خود ندارید، بدن شما نمی تواند لخته ایجاد کند.

پلاکت پایین خون یا ترومبوسیتوپنی ، بسته به علت اصلی آن می تواند از خفیف تا شدید متغیر باشد. برخی از افراد مبتلا به ترومبوسیتوپنی ممکن است هیچ علامتی را تجربه نکنند. در موارد شدیدتر، خونریزی غیرقابل کنترل می تواند منجر به مرگ بیمار شود.

ترومبوسیتوپنی می تواند توسط طیف وسیعی از عوامل مانند بارداری، شرایط پزشکی مانند لوسمی یا برخی داروها (مانند رقیق کننده های خون) ایجاد شود. در نتیجه، چندین گزینه درمانی برای ترومبوسیتوپنی وجود دارد که ممکن است بسته به علت اصلی بیماری متفاوت باشد.

علائم کاهش پلاکت خون ؟

اینکه آیا علائم ترومبوسیتوپنی را تجربه می کنید یا نه ممکن است به میزان کم پلاکت شما بستگی داشته باشد.

اگر تعداد پلاکت پایینی دارید، ممکن است موارد زیر را تجربه کنید:

  • کبودی های قرمز، بنفش یا قهوه ای که به آن پورپورا می گویند.
  • بثورات با نقاط کوچک قرمز یا بنفش، به نام پتشی.
  • خونریزی بینی
  • خونریزی لثه
  • خونریزی از زخم هایی که برای مدت طولانی ادامه دارد یا به خودی خود متوقف نمی شود
  • خونریزی شدید قاعدگی

در موارد شدیدتر، ممکن است خونریزی داخلی داشته باشید. علائم عبارتند از:

  • خون در مدفوع
  • خون در ادرار
  • استفراغ خونی و بسیار تیره

در موارد نادر، ترومبوسیتوپنی ممکن است منجر به خونریزی در مغز شما شود . اگر تعداد پلاکت کم دارید و سردرد یا مشکلات عصبی دارید، با یک متخصص صحبت کنید و یا سریعا با ۱۱۵ تماس بگیرید.

علت کاهش پلاکت خون :

مشکلات مغز استخوان

مغز استخوان شما بافت اسفنجی داخل استخوان است که تمام سلول های خون از جمله پلاکت ها در آن تولید می شود. دلایل متعددی وجود دارد که چرا مغز استخوان یک فرد ممکن است پلاکت کافی ایجاد نکند، مانند:

استخوان یک فرد ممکن است پلاکت کافی ایجاد نکند، مانند:

  • کم‌خونی آپلاستیک
  • کمبود ویتامین های خاص مانند ویتامین B12 ، فولات و آهن
  • عفونت های ویروسی، از جمله HIV ، Epstein-Barr ،اوریون، سرخجه و آبله مرغان
  • در معرض شیمی درمانی ، پرتودرمانی یامواد شیمیایی سمی قرار گرفتن(حشره کش ).
  • مصرف بیش از حد الکل
  • سیروز
  • انواع خاصی از سرطان ها مانند لوسمی و لنفوم
  • میلودیس پلازی
  • شرایط ژنتیکی مانندسندرم های می-هگلین و ویسکوت-آلدریچ

تخریب پلاکت

پلاکت ها در افراد بدون ترومبوسیتوپنی (در بدن افراد سالم ) حدود ۷-۱۰ روز زندگی می کنند. تعداد کم پلاکت ها می تواند نتیجه تخریب بیش از حد آنها در بدن باشد. برخی از دلایلی که بدن ممکن است پلاکت های خود را از بین ببرد عبارتند از :

  • عوارض جانبی برخی داروها، از جمله دیورتیک ها ، برخی آنتی بیوتیک ها، رقیق کننده های خون و داروهای ضد تشنج
  • بزرگ شدن طحال بیمار
  • اختلالات خود ایمنی مانند ترومبوسیتوپنی ایمنی (ITP) ، لوپوس یا آرتریت روماتوئید
  • بارداری، به خصوص در هفته های پایانی قبل از زایمان
  • یک عفونت باکتریایی در خون
  • شرایط جدی نادر مانند پورپورای ترومبوسیتوپنی ترومبوتیک ، سندرم اورمیک همولیتیک ، و انعقاد داخل عروقی منتشر
  • عمل جراحی . پلاکت ها می توانند هنگام عبور از دستگاه هایی که برای جراحی بای پس یا انتقال خون و یا دریچه های قلب ساخته شده توسط انسان استفاده می شوند، از بین بروند.

پلاکت پایین خظرناک است ؟ چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم ؟

اگر فکر می کنید ممکن است علائم کاهش پلاکت ها را تجربه کنید، با یک متخصص صحبت کنید ، به خصوص اگر علائم جدی مانند زخم یا بریدگی هایی را تجربه می کنید که خونریزی متوقف نمی شود یا وجود خون در مدفوع یا ادرار.

همچنین اگر به دلیل شرایط پزشکی، سابقه خانوادگی یا دارو در معرض خطر ابتلا به ترومبوسیتوپنی هستید، باید به طور منظم معاینه شوید.

چگونه تعداد کم پلاکت ها تشخیص داده می شود؟

معاینه

اگر پزشک شما مشکوک به تعداد کم پلاکت باشد، ابتدا یک معاینه فیزیکی انجام می دهد. پزشک بدن شما را برای کبودی یا شواهد غیرمعمول بررسی می کند.

پزشک ممکن است شکم شما را از نظر بزرگی کبد یا طحال بررسی کند.

تاریخچه پزشکی

پزشک شما همچنین ممکن است در مورد موارد زیر سؤال کند:

  • سابقه خانوادگی اختلالات خونریزی دارید؟
  • داروهایی که مصرف می کنید
  • مکمل های گیاهی که مصرف می کنید
  • الگوهای غذایی شما
  • مصرف الکل و مصرف وریدی مواد مخدر ( تزریق مخدر )
  • روش های فعلی محافظت از جنسی

این اطلاعات می تواند برای درمان کاهش پلاکت خون شما به پزشک متخصص کمک کند.

آزمایشات خون

تست CBC جهت اندازه گیری پلاکت خون
تست CBC جهت اندازه گیری پلاکت خون

 پزشک باید آزمایش شمارش کامل خون (CBC) را انجام دهد. این آزمایش اغلب با یک خون گیری ساده در بازوی شما انجام می شود.

 میزان طبیعی شمارش پلاکت خون

میزان طبیعی پلاکت خون در بزرگسالان: 150000-400000 (واحد SI )
میزان طبیعی پلاکت خون در کودکان : 150000-400000 (واحد SI )
میزان طبیعی پلاکت خون در اطفال : 200000-475000 (واحد SI )
میزان طبیعی پلاکت خون در نوزادان : 150000-300000 ( واحد SI )
میزان طبیعی پلاکت خون در نوزادان نارس 100000-300000 ( واحد SI )

هوم لب با ارائه خدمات خونگیری آزمایشگاه در منزل و یا محل کار شما ، به حفظ سلامتی شما کمک می کند. جهت اطلاعات بیشتر وارد این لینک شوید.

 

همچنین ممکن است خون شما آزمایش شود،  آنتی بادی های پلاکتی، پروتئین هایی هستند که پلاکت ها را از بین می برند. این آنتی بادی ها می توانند به عنوان یک عارضه جانبی برخی داروها مانند هپارین و یا به دلایل ناشناخته تولید شوند.

آزمایشات لخته شدن خون، از جمله زمان ترومبوپلاستین جزئی و زمان پروترومبین نیز ممکن است درخواست شود. این آزمایشات نیاز به نمونه خون شما دارند. مواد شیمیایی خاصی به نمونه اضافه می شود تا مشخص شود چه مدت طول می کشد تا خون شما لخته شود.

آسپیراسیون مغز استخوان و بیوپسی

پلاکت پایین خون

آزمایش مغز استخوان نیز ممکن است انجام شود. دو نوع آزمایش مغز استخوان وجود دارد: بیوپسی و آسپیراسیون. گاهی اوقات، هر دو آزمایش ممکن است همزمان انجام شوند.

در طی آسپیراسیون مغز استخوان ، مقدار کمی از مغز استخوان از یکی از استخوان های شما خارج می شود.

در بیوپسی مغز استخوان ، نمونه‌ای از هسته مغز استخوان شما ، معمولاً از استخوان لگن برداشته می‌شود.

درمان کاهش تعداد پلاکت چیست؟

گزینه های درمانی برای تعداد کم پلاکت می تواند متفاوت باشد. پزشک یا متخصص شما درمان مناسب برای تعداد کم پلاکت ها را بر اساس علت زمینه ای و شدت بیماری شما تعیین می کند.

اگر شرایط خفیف باشد، ممکن است پزشک، شما را به سادگی تحت نظر داشته باشد.

اگر تعداد پلاکت پایین شما شدیدتر باشد، ممکن است به درمان پزشکی نیاز داشته باشید. گزینه های درمانی ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • تزریق کردن پلاکت (از انتقال خون تهیه شده و در بیمارستان تزریق می شود )
  • تغییر داروهایی که باعث کاهش تعداد پلاکت می شوند
  • تجویز استروئیدها، گلوبولین ایمنی یا سایر داروهایی که سیستم ایمنی شما را سرکوب می کنند.
  • جراحی برداشتن طحال.

به اتفاقات کوچک اهمیت دهید، آنها اتفاقات بزرگ را رقم می زنند. هوم لب همیشه همراهتان است.

جهت درخواست آزمایش در تهران وارد شوید :

آزمایش آنلاین

این محتوا به عنوان ، بخشی از خدمات خونگیری در منزل هوم لب ارائه می شود. homelab یافته های تحقیق را به منظور افزایش دانش و درک در مورد سلامت و بیماری در بین بیماران ، متخصصان بهداشت و مردم ، ترجمه و پخش می کند.


  :Reference

www.healthline.com

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.